تقریبا هر تیم نرم افزاری در مقطعی با این مشکل روبه رو می شود؛ کد نوشته شده، اما انتشار آن پر از استرس است. یک بار روی سیستم یکی درست کار می کند، روی سرور خراب می شود. اینجاست که بحث ci cd در DevOPS مطرح می شود. ci cd در DevOPS یعنی ساختن یک مسیر امن و قابل اعتماد از لحظه نوشتن کد تا اجرای آن روی سرور، بدون وابستگی به کارهای دستی و حدس و گمان.

CI CD چیست به زبان ساده

CI مخفف Continuous Integration و CD مخفف Continuous Delivery یا Continuous Deployment است. CI یعنی کدها به صورت مداوم با هم ترکیب و تست شوند. CD یعنی بعد از آماده شدن کد، فرآیند انتشار هم خودکار باشد. وقتی از ci cd در DevOPS حرف می زنیم، منظور یک خط تولید خودکار است که کد را بررسی، تست و در نهایت منتشر می کند.

مشکل روش های سنتی توسعه و انتشار

در روش سنتی، توسعه دهنده کد می نویسد و بعدا به صورت دستی روی سرور قرار می دهد. این روش چند مشکل اساسی دارد. خطای انسانی زیاد است. تست ها یا انجام نمی شوند یا ناقص هستند. انتشار نسخه جدید ممکن است باعث قطعی سرویس شود. CI CD برای حل همین دردسرها به وجود آمده است.

Continuous Integration یعنی چه

Continuous Integration یعنی هر بار که کدی نوشته می شود، به صورت خودکار وارد فرآیند بررسی شود. این فرآیند معمولا شامل گرفتن کد، اجرای تست ها و بررسی کیفیت است. اگر مشکلی وجود داشته باشد، همان اول مشخص می شود. CI کمک می کند باگ ها زودتر دیده شوند، نه زمانی که سیستم روی سرور در حال اجراست.

چرا CI مهم است

بدون CI، کدها دیر به هم می رسند و وقتی می رسند، پیدا کردن باگ سخت می شود. CI باعث می شود تیم همیشه روی یک نسخه سالم کار کند. اگر تستی Fail شود، بلافاصله مشخص می شود چه کسی و کجا مشکل ایجاد کرده است. این شفافیت کیفیت تیم را بالا می برد.

Continuous Delivery و Continuous Deployment چه تفاوتی دارند

در Continuous Delivery، بعد از عبور موفق از تست ها، کد آماده انتشار است اما انتشار نهایی با تصمیم انسان انجام می شود. در Continuous Deployment، همین مرحله هم خودکار است و کد مستقیما روی سرور می رود. هر دو زیرمجموعه CD هستند و انتخاب بین آنها به حساسیت پروژه بستگی دارد.

CI CD در DevOPS چه نقشی دارد

DevOPS یعنی همکاری نزدیک توسعه و عملیات. CI CD قلب این همکاری است. به جای اینکه تیم توسعه کد بدهد و تیم عملیات دردسر بکشد، همه چیز در یک مسیر مشترک اتفاق می افتد. ci cd در DevOPS باعث می شود انتشار نرم افزار تبدیل به یک فرآیند قابل پیش بینی و تکرارپذیر شود.

اجزای اصلی یک پایپ لاین CI CD

یک پایپ لاین CI CD معمولا چند مرحله دارد. گرفتن کد از مخزن. نصب وابستگی ها. اجرای تست ها. بررسی کیفیت کد. ساخت نسخه نهایی. و در نهایت انتشار. هر مرحله اگر شکست بخورد، پایپ لاین متوقف می شود. این ساختار جلوی انتشار کد خراب را می گیرد.

تست ها چه جایگاهی در CI CD دارند

تست ها ستون فقرات CI هستند. بدون تست، CI فقط یک اسم است. تست واحد، تست یکپارچه و گاهی تست end to end در پایپ لاین اجرا می شوند. هدف این است که قبل از رسیدن کد به کاربر، خطاها گرفته شوند. هرچه تست ها قوی تر باشند، اعتماد به انتشار بیشتر می شود.

اتوماسیون در CI CD چرا مهم است

اتوماسیون یعنی حذف کارهای دستی تکراری. هر کاری که دستی انجام شود، احتمال خطا دارد. CI CD تلاش می کند همه چیز را خودکار کند؛ از تست گرفته تا دیپلوی. این کار هم سرعت را بالا می برد و هم کیفیت را. تیم به جای درگیری با انتشار، روی توسعه تمرکز می کند.

CI CD و کیفیت کد

یکی از مزایای مهم CI CD این است که کیفیت کد را قابل اندازه گیری می کند. اگر تست ها شکست بخورند یا استانداردها رعایت نشوند، کد جلوتر نمی رود. این موضوع فرهنگ کیفیت را در تیم جا می اندازد. کد ضعیف جایی در پایپ لاین ندارد.

CI CD در پروژه های واقعی چگونه استفاده می شود

در پروژه های واقعی، CI CD معمولا به مخزن کد وصل است. هر Commit یا Pull Request پایپ لاین را فعال می کند. اگر همه مراحل موفق باشند، نسخه جدید آماده یا منتشر می شود. این یعنی هر تغییر کوچک هم از همان مسیر کنترل شده عبور می کند.

اشتباهات رایج در پیاده سازی CI CD

یکی از اشتباهات رایج این است که CI CD خیلی پیچیده طراحی شود. پایپ لاین باید واضح و قابل فهم باشد. اشتباه دیگر، حذف تست ها برای سرعت است که در نهایت هزینه بیشتری ایجاد می کند. CI CD قرار نیست فقط سریع باشد، باید قابل اعتماد هم باشد.

CI CD برای تیم های کوچک هم مفید است

بعضی فکر می کنند CI CD فقط برای شرکت های بزرگ است. این تصور اشتباه است. حتی یک تیم دو نفره هم از CI CD سود می برد. چون جلوی باگ های تکراری را می گیرد و انتشار را ساده می کند. هرچه تیم کوچک تر، اهمیت نظم بیشتر است.

ارتباط CI CD با زیرساخت

CI CD فقط به کد محدود نیست. زیرساخت هم بخشی از آن است. دیپلوی روی سرور، کانتینر یا کلاود هم می تواند داخل پایپ لاین باشد. این یکپارچگی باعث می شود فاصله بین توسعه و اجرا از بین برود.

یادگیری CI CD از کجا شروع می شود

برای شروع، لازم نیست همه چیز را یکجا پیاده کنی. اول CI ساده با تست ها. بعد CD برای محیط تست. کم کم می توانی پایپ لاین را کامل تر کنی. مهم این است که مسیر خودکار شکل بگیرد، نه اینکه همه چیز کامل باشد.

آینده CI CD در DevOPS

با رشد سیستم های ابری و میکروسرویس، CI CD مهم تر هم می شود. انتشار سریع و امن دیگر یک مزیت نیست، یک الزام است. تیم هایی که CI CD را جدی نگیرند، در مقیاس عقب می مانند.

جمع بندی

ci cd در DevOPS یعنی ساختن یک خط تولید مطمئن برای نرم افزار. از نوشتن کد تا اجرای آن روی سرور، همه چیز قابل کنترل و خودکار می شود. CI کیفیت را بالا می برد و CD انتشار را امن تر می کند. اگر CI CD را درست بفهمی و ساده شروع کنی، خیلی از مشکلات رایج توسعه نرم افزار خود به خود حذف می شوند.